Advertisement

17 February 2025

Weather, Climate and Animal Adaptations | Class 7 | Weather and climate | Adaptations | Animals in different climatic conditions | What is weather, climate, and adaptations of animals to climate?


Weather, Climate and Animal Adaptations

                             

Class - 7                          

                                                                                   

      - Priyanka Chandratre


Chandratre's Study Material



ЁЯСЙ Weather :
  • The state of the atmospheric condition at a particular place, at a given point of time with respect to heat, cloudiness, dryness, sunshine, wind and rain.
Chandratre's Study Material

Visit Our YouTube Channel : Chandratre's Edu Hub

Measuring Instruments -

Temperature : ThermometerЁЯМб️

Humidity : Hygrometer 

Rainfall : Rain gauge


ЁЯСЙ Climate : 

  • The average weather pattern taken over a long time at that place.
Factors that determine the climate : 

Chandratre's Study Material

Solve More : Upasarg Worksheet  

ЁЯСЙ Effect of the Sun ☀️ on weather and climate :

Chandratre's Study Material

ЁЯСЙ Differences between weather and climate :

Chandratre's Study Material


ЁЯСЙ Climate and adaptation :
The adjustment or changes in the behavior, physiology and structure of an organism to suit the environment of a place is known as adaptation.

Polar region : 

Chandratre's Study Material



1) Polar bear : 

Chandratre's Study Material


Chandratre's Study Material

2) Penguin : 

Chandratre's Study Material

Chandratre's Study Material


3) Seal : 

Chandratre's Study Material

Chandratre's Study Material

4) Siberian crane : 

Chandratre's Study Material


Chandratre's Study Material

ЁЯСЙ Tropical Rainforest : 

  • Tropical rainforest are dense, warm and wet.
  • Different layers of the forest : 
 1) Emergent - Topmost layer consists of tall trees. Animals such as eagle, monkey, bat and some insects found in this layer.

2) Canopy - A dense layer of trees growing in less space. About 70-90% of life in the rainforest exists in this layer. Animals such as sloth, snake, lizard, insect and bird are found in this layer.
      
3) Understory - It receives only 2- 15% of the sunlight that falls on the canopy. It contains plant that can tolerate low light. Animals such as jaguars, frogs and leopards are found in this layer.
     
4) Forest floor - Almost no vegetation in this layer. Animals such as anteaters, snakes, mice and insects are found this layer.
  • Some of the animals found in this forest :
      1) Lion- tailed macaque - 
 
Chandratre's Study Material


Chandratre's Study Material



       2) Red-eyed tree frog -

Chadratre's Study Material




              3) Toucan  - 
 
          
Chandratre's Study Material

Chandratre's Study Material



               4) Asian elephant - 

Chandratre's Study Material

 
Chandratre's Study Material

ЁЯСЙ Desert : 
  • Extremely hot days and extremely cold nights
  • scarcity of water     

  • Some of the animals :  
    1) Camel -

Chandratre's Study Material

Chandratre's Study Material
    2) Kangaroo rats :

Chadratre's Study Material
   3) Fennec fox -

Chandratre's Study Material


   
Chadratre's Study Material








06 February 2025

рдорд░ाрдаी рд╕ुрд▓рднрднाрд░рддी Class 8 | рднाрдЧ - реи | Term - II | | рдЧिрд░्рдпाрд░ोрд╣рдгाрдЪा рдЕрдиुрднрд╡ | рдЭुрд│ूрдХ | рдЖрдо्рд╣ी рд╣рд╡े рдЖрд╣ोрдд рдХा ? | рдЬीрд╡рди рдЧाрдгे | рд╕ंрддрд╡ाрдгी |

                         

                рдорд░ाрдаी рд╕ुрд▓рднрднाрд░рддी Class 8

                                                                                                

                                                                                                  - рдк्рд░िрдпंрдХा рдЪंрдж्рд░ाрдд्рд░े 


Chandratre's Study Material


ЁЯСЙ рдЦाрд▓ीрд▓ рдк्рд░рд╢्рдиांрдЪी рдПрдХा рд╢рдм्рджाрдд рдХिंрд╡ा рдПрдХा рд╡ाрдХ्рдпाрдд рдЙрдд्рддрд░े рд▓िрд╣ा .

рез) рдИрд╢ाрдирд▓ा рдХрд╕рд▓ा рдХंрдЯाрд│ा рдЖрд▓ा рд╣ोрддा ?
рдЙ - рд╡्рд╣िрдбिрдУ рдЧेрдо рдЦेрд│рдг्рдпाрдЪा рдХंрдЯाрд│ा рдЖрд▓ा рд╣ोрддा. 

реи) рд╕ुрдЯ्рдЯी рдШाрд▓рд╡рдг्рдпाрдЪा рдкрд░्рдпाрдп рд╕ाрдкрдбрдд рдирд╕рддाрдиा рдИрд╢ाрдирд▓ा рджिрд▓ाрд╕ा рдоिрд│рдгाрд░ी рдХोрдгрддी рдШрдЯрдиा рдШрдбрд▓ी?
рдЙ - рдЧिрд░्рдпाрд░ोрд╣рдг рд╕ंрд╕्рдеेрдХрдбूрди рдИрд╢ाрдирдЪ्рдпा рдХॉрдо्рдк्рдпुрдЯрд░ рд╡рд░ рдПрдХ рдИ -рдоेрд▓ рдЖрд▓ा. 

рей) рдИрд╢ाрдирд▓ा рдХрд╕рд▓ा рдЫंрдж рд╣ोрддा ?
рдЙ - рдИрд╢ाрдирд▓ा рдЧिрд░्рдпाрд░ोрд╣рдгाрдЪा рдЫंрдж рд╣ोрддा . 

  Visit Our YouTube Channel :  Chandratre's Edu Hub

рек) рдЧिрд░्рдпाрд░ोрд╣рдг рдо्рд╣рдгрдЬे рдХाрдп ?
рдЙ - рдЧिрд░्рдпाрд░ोрд╣рдг рдо्рд╣рдгрдЬे ' рдкрд░्рд╡рдд рдЪрдврдгे ' рд╣ोрдп.

рел) рдИрд╢ाрдирдиे рдЧिрд░्рдпाрд░ोрд╣рдг рд╕ंрд╕्рдеेрдЪा рдиिрдоंрдд्рд░рдгाрдЪा рд╕ंрджेрд╢ाрдЪी рдоाрд╣िрддी рдХोрдгाрд▓ा рджिрд▓ी?
рдЙ - рдИрд╢ाрдирдиे рдЖрдкрд▓े рдоिрдд्рд░ рдзैрд░्рдп, рдк्рд░рд╢ांрдд, рдЕрдорди рдЖрдгि рд╕рдХ्рд╖рдо рдпांрдиा рджिрд▓ी. 

рем) рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪे рдоिрдд्рд░ рдЛрд╖िрдХेрд╢рд╣ूрди рдЙрдд्рддрд░ рдХाрд╢ीрд▓ा рдХрд╢ाрдиे рдкोрд╣ोрдЪрд▓े ?
рдЙ - рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪे рдоिрдд्рд░ рдЛрд╖िрдХेрд╢рд╣ूрди рдЙрдд्рддрд░ рдХाрд╢ीрд▓ा рдЯॅрдХ्рд╕ीрдиे рдкोрд╣ोрдЪрд▓े.

рен) рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪ्рдпा рд╕ाрдеीрджाрд░ांрдиी рдХрд╢ाрдЪ्рдпा рд╕ाрд╣ाрдп्рдпाрдиे рдЧंрдЧोрдд्рд░ीрд▓ा рдЬाрдг्рдпाрдЪा рдиिрд╢्рдЪрдп рдХेрд▓ा?
рдЙ - рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪ्рдпा рд╕ाрдеीрджाрд░ांрдиी рдоाрдКंрдЯेрдиिрдЕрд░िंрдЧрдЪ्рдпा  рд╕ाрд╣ाрдп्рдпाрдиे рдЧंрдЧोрдд्рд░ीрд▓ा рдЬाрдг्рдпाрдЪा рдиिрд╢्рдЪрдп рдХेрд▓ा. 

рео) рд▓ोрдХ рд╕्рдкुंрджूрди рд╕्рдкुंрджूрди рдХा рд░рдбрдд рд╣ोрддी?
рдЙ - рддांрдбрд╡ाрдд рдЖрдкрд▓्рдпा рдЖрдк्рддेрд╖्рдЯांрдиा рдЧрдоाрд╡рд▓्рдпाрдоुрд│े рд▓ोрдХ рд╕्рдкुंрджूрди рд╕्рдкुंрджूрди рд░рдбрдд рд╣ोрддी.

реп) рднुрдХेрдиे рд╡्рдпाрдХूрд│ рдЭाрд▓ेрд▓्рдпा рдоुрд▓ाрдиे рд╡рдбिрд▓ांрдХрдбे рдХрд╢ाрдЪी рдоाрдЧрдгी рдХेрд▓ी?
рдЙ - рднुрдХेрдиे рд╡्рдпाрдХूрд│ рдЭाрд▓ेрд▓्рдпा рдоुрд▓ाрдиे рд╡рдбिрд▓ांрдХрдбे рдмिрд╕्рдХिрдЯांрдЪी рдоाрдЧрдгी рдХेрд▓ी. 


резреж) рджुрдХाрдирджाрд░ाрдиे рдмिрд╕्рдХिрдЯांрдЪा рдкुрдбा рдЖрдгि рдкाрдг्рдпाрдЪ्рдпा рдмाрдЯрд▓ीрдЪी рдХाрдп рдХिंрдордд рд╕ांрдЧिрддрд▓ी?
рдЙ - рджुрдХाрдирджाрд░ाрдиे рдмिрд╕्рдХिрдЯांрдЪा рдкुрдбा рд╢ंрднрд░ рд░ुрдкрдпे рдЖрдгि рдкाрдг्рдпाрдЪ्рдпा рдмाрдЯрд▓ीрдЪी рджोрдирд╢े рд░ुрдкрдпे рдХिंрдордд рд╕ांрдЧिрддрд▓ी. 

резрез) рдШрд░рдоाрд▓рдХाрдиे рдЦोрд▓ीрдЪे рднाрдбे рдХिрддी рд╕ांрдЧिрддрд▓े?
рдЙ - рдШрд░рдоाрд▓рдХाрдиे рдЦोрд▓ीрдЪे рднाрдбे рдкंрдзрд░ा рд╣рдЬाрд░ рд░ुрдкрдпे рд╕ांрдЧिрддрд▓े. 


резреи) рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪ्рдпा рд╕ाрдеीрджाрд░ांрдиा рд░ाрдд्рд░ рдХोрдаे рдХाрдвाрд╡ी рд▓ाрдЧрд▓ी?
рдЙ - рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪ्рдпा рд╕ाрдеीрджाрд░ांрдиा рд░ाрдд्рд░ рдкрд╣ाрдбाрд╡рд░ рдиाрдпрд▓ॉрдирдЪ्рдпा рддंрдмूрдд рдХाрдвाрд╡ी рд▓ाрдЧрд▓ी.

резрей) рдоुрд▓ांрдиा рд╡ीрд░рдкрджрдХ рдоिрд│ाрд╡े рдо्рд╣рдгूрди рд╣рд╡ाрдИрджрд▓ाрдЪ्рдпा рдЕрдзिрдХाрд▒्рдпांрдиी рдХोрдгाрдХрдбे рд╢िрдлाрд░рд╕ рдХेрд▓ी?
рдЙ -  рдоुрд▓ांрдиा рд╡ीрд░рдкрджрдХ рдоिрд│ाрд╡े рдо्рд╣рдгूрди рд╣рд╡ाрдИрджрд▓ाрдЪ्рдпा рдЕрдзिрдХाрд▒्рдпांрдиी рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддींрдХрдбे рд╢िрдлाрд░рд╕ рдХेрд▓ी.

резрек) " рдЭुрд│ूрдХ" рдпा рдХрд╡िрддेрдд рдХрд╡ीрд▓ा рдХाрдп рд╡्рд╣ाрд╡ेрд╕े рд╡ाрдЯрддे?
рдЙ - рдХрд╡ीрд▓ा рдПрдЦाрджी рдоंрдж рдЭुрд│ूрдХ рд╡्рд╣ाрд╡ी рдЕрд╕े рд╡ाрдЯрддे. 

резрел) рдХрд│ीрд▓ा рдХрд╕े рдмोрдЯ рд▓ाрд╡ाрд╡े рдЕрд╕े рдХрд╡ीрд▓ा рд╡ाрдЯрддे?
рдЙ - рдХрд│ीрд▓ा рд╣рд│ुрд╡ाрд░рдкрдгे рдмोрдЯ рд▓ाрд╡ाрд╡े рдЕрд╕े рдХрд╡ीрд▓ा рд╡ाрдЯрддे. 

резрем) рджिрд╢ा рджिрд╢ांрддूрди рдХрд╡ी рдХाрдп рдЙрдзрд│ूрди рджेрддो?
рдЙ - рджिрд╢ा рджिрд╢ांрддूрди рдХрд╡ी рдлुрд▓ांрдЪा рд╕ुрдЧंрдз рдЙрдзрд│ूрди рджेрддो. 

резрен) рдХрд╡ीрдиे рд╢ेрддाрд▓ा рдХрд╢ाрдЪी рдЙрдкрдоा рджिрд▓ी рдЖрд╣े?
рдЙ - рдХрд╡ीрдиे рд╢ेрддाрд▓ा рдкाрдЪूрдЪी рдЙрдкрдоा рджिрд▓ी рдЖрд╣े. 

резрео) рдЭुрд│ूрдХ рдХोрдгाрдЪ्рдпा рдоुрдЦाрд╡рд░ рдЯрд╡рдЯрд╡ी рдЖрдгрдгाрд░ рдЖрд╣े?
рдЙ - рдЭुрд│ूрдХ рджिрд╡рд╕рднрд░ рдЬो рд░ाрдмूрди рджрдорд▓ा рдЕрд╕ेрд▓, рдд्рдпाрдЪ्рдпा рдоुрдЦाрд╡рд░ рдЯрд╡рдЯрд╡ी рдЖрдгрдгाрд░ рдЖрд╣े. 

резреп) рдЭुрд│ूрдХ рд╡िрд╕ाрд╡ा рдХेрд╡्рд╣ा рдШेрдИрд▓ ?
рдЙ - рдЭुрд│ूрдХ рддिрди्рд╣ीрд╕ांрдЬेрд▓ा рд╡िрд╕ाрд╡ा рдШेрдИрд▓. 


реиреж) рдЗрд╕्рдкिрддрд│ рдХोрдгрдд्рдпा рднाрдЧाрдд рдЖрд╣े?
рдЙ - рдЗрд╕्рдкिрддрд│ рдоुंрдмрдИрдЪ्рдпा рдкрд░рд│ рднाрдЧाрдд рдЖрд╣े. 

реирез) рдЗрд╕्рдкिрддрд│ рдХोрдгाрдЪे рдЖрд╣े ?
рдЙ - рдЗрд╕्рдкिрддрд│ рдЬрдирд╡ाрд░ांрдЪं рдЖрд╣े. 

реиреи) рддрд╕рдмिрд░ीрдд рдХोрдгрдд्рдпा рдЬрдиाрд╡рд░ांрдЪी рдЪिрдд्рд░े рд╣ोрддी?
рдЙ - рддрд╕рдмिрд░ीрдд рдмैрд▓, рдШोрдбा, рдХुрдд्рд░ा, рдоंрдЬрд░, рд╢ेрд│ी рдпांрдЪी рдЪिрдд्рд░े рд╣ोрддी. 

реирей) рдЪिрдд्рд░ाрдЪ्рдпा рдЦाрд▓ी рдХाрдп рд▓िрд╣िрд▓ेрд▓े рд╣ोрддे?
рдЙ - " рдЖрдо्рд╣ांрд▓ा рддुрдордЪी рдЧрд░рдЬ рдЖрд╣े; рддुрдо्рд╣ांрд▓ा рдЖрдо्рд╣ी рд╣рд╡े рдЖрд╣ोрдд рдХा?" рдЕрд╕े рд▓िрд╣िрд▓े рд╣ोрддे. 

2рек) рд▓िрдЦिрдХेрд▓ा рдЗрд╕्рдкिрддрд│ рдХोрдгी рджाрдЦрд╡िрд▓े ?
рдЙ -  рд▓िрдЦिрдХेрд▓ा рдЗрд╕्рдкिрддрд│ рднрд░рдд рдиाрд╡ाрдЪ्рдпा рдЪुрдгрдЪुрдгीрдд рдоुрд▓ाрдиे рджाрдЦрд╡िрд▓े. 

2рел) рд▓िрдЦिрдХेрдиे рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рдХोрдгрддा рд╡िрднाрдЧ рдмрдШिрддрд▓ा ?
рдЙ - рд▓िрдЦिрдХेрдиे рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рдоांрдЬрд░ांрдЪा рд╡िрднाрдЧ рдмрдШिрддрд▓ा. 

реирем) рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдоांрдЬрд░ांрдЬрд╡рд│ рдХाрдп рдаेрд╡рд▓्рдпा рд╣ोрдд्рдпा? рдХा?
рдЙ - рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдоांрдЬрд░ांрдЬрд╡рд│ рджोрди рдмрд╢ा рдаेрд╡рд▓्рдпा рд╣ोрдд्рдпा. рдПрдХ рдЦाрдж्рдпрдкрджाрд░्рдеाрд╕ाрдаी рд╡ рджुрд╕рд░ी рдкाрдг्рдпाрдЪी. 

реирен) рдоांрдЬрд░ं рд╕рдоाрдзाрдиाрдЪी рдкाрд╡рддी рдХрд╢ी рджेрддाрдд ?
рдЙ - рдоांрдЬрд░ं рд╕рдоाрдзाрдиाрдЪी рдкाрд╡рддी рдкोрдЯाрддूрди ' рдЧुрд░्рд░рдЧुрд░्рд░ ' рдЖрд╡ाрдЬ рдХाрдвूрди рджेрддाрдд. 

реирео) рдкाрдаाрддीрд▓ рдоांрдЬрд░ांрдЪी рдиाрд╡े рд▓िрд╣ा. 
рдЙ - 'рдЬॅрдХ рдЬाрдзрд╡', ' рдмрдХुрд▓ рдЧोрдЦрд▓े' , 'рд╕ॅрдоी рдбिрдХुрди्рд╣ा ', рдЖрдгि 'рд░ोрдорд▓ рдЯिрдкрдгीрд╕ ' . 

реиреп) рд▓ेрдЦिрдХेрдЪ्рдпा рдЕंрдЧाрд╡рд░ рдХोрдг рдЭेрдк рдШेрдК рдмрдШрддो?
рдЙ -  рд▓ेрдЦिрдХेрдЪ्рдпा рдЕंрдЧाрд╡рд░ рдЭेрди्рдпा рдЭेрдк рдШेрдК рдмрдШрддो. 

рейреж) рдЬрди्рдоाрдкाрд╕ूрди рдЖंрдзрд│ी рдХोрдг рдЖрд╣े?
рдЙ - рдЬрди्рдоाрдкाрд╕ूрди рдЖंрдзрд│ी рдоांрдЬрд░ рдЖрд╣े. 

рейрез) ' рдЬीрд╡рди рдЧाрдгे' рдпा рдХрд╡िрддेрдд рдХрд╡ीрд▓ा рдЬीрд╡рди рдЬрдЧрдг्рдпाрдЪे рдХोрдгी - рдХोрдгी рд╢िрдХрд╡рд▓े ?
рдЙ - рдЪंрдж्рд░, рдЪांрджрдгे, рдкрдгрддी, рдирджी , рдкрдХ्рд╖ी, рд╕ाрдЧрд░ рдЖрдгि рд╡ृрдХ्рд╖ рдпांрдиी рд╢िрдХрд╡рд▓े. 

рейреи) рднрд░рдХрдЯрд▓ेрд▓्рдпा рдЬрдЧाрдд рдХрд╕рд▓ी рдЬाрдг рдиाрд╣ी?
рдЙ - рднрд░рдХрдЯрд▓ेрд▓्рдпा рдЬрдЧाрдд рд╕ुрд╕ंрд╕्рдХाрд░ांрдЪी рдЬाрдг рдиाрд╣ी. 

рейрей) рдкрдгрдд्рдпा рдХोрдаे рдЖрд╣ेрдд?
рдЙ - рдкрдгрдд्рдпा рддुрд│рд╢ीрд╡рд░ рдЖрд╣ेрдд. 

рейрек) рд╕्рд╡ैрд░ рд╣ोрдКрди рдирджी рдХा рдкрд│рддे ?
рдЙ - рд╕ाрдЧрд░ाрд▓ा рднेрдЯрдг्рдпाрд╕ाрдаी рдирджी рд╕्рд╡ैрд░ рд╣ोрдКрди рдкрд│рддे. 

рейрел) рджुрд╕рд▒्рдпांрд╕ाрдаी рдШाрд╡ рдХोрдг рд╕ोрд╕рддाрдд ?
рдЙ - рджुрд╕рд▒्рдпांрд╕ाрдаी рдШाрд╡ рд╡ृрдХ्рд╖ рд╕ोрд╕рддाрдд. 

рейрем) рд╢рдм्рдж рдХोрдгाрд╕ рдо्рд╣рдгрддाрдд?
рдЙ - рдЬ्рдпा рдПрдХा рдЕрдХ्рд╖рд░ाрдиे рдХिंрд╡ा рдЕрдХ्рд╖рд░рд╕рдоूрд╣ाрдиे рдПрдЦाрджी рд╡рд╕्рддु, рд╡िрдЪाрд░, рдХрд▓्рдкрдиा, рднाрд╡, рдЧुрдг рдХिंрд╡ा рдХ्рд░िрдпा рдЗрдд्рдпाрджींрдЪा рдЕрд░्рде рд╡्рдпрдХ्рдд рдХेрд▓ा рдЬाрддो, рдд्рдпा рдЕрдХ्рд╖рд░ाрд╕ рдХिंрд╡ा рдЕрдХ्рд╖рд░рд╕рдоूрд╣ाрд╕ 'рд╢рдм्рдж' рдЕрд╕े рдо्рд╣рдгрддाрдд. 

рейрен) 'рд╢рдм्рджрд╕ंрдЧ्рд░рд╣' рдо्рд╣рдгрдЬे рдХाрдп?
рдЙ - рдПрдЦाрдж्рдпा рднाрд╖ेрдЪा рд╡िрд╢िрд╖्рдЯ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ाрддीрд▓ рдорд░्рдпाрджिрдд рд╢рдм्рджांрдЪ्рдпा рд╕ंрдЧ्рд░рд╣ाрд▓ा 'рд╢рдм्рджрд╕ंрдЧ्рд░рд╣' рдЕрд╕े рдо्рд╣рдгрддाрдд. 

рейрео) ' рд╢рдм्рджрдХोрд╢' рдо्рд╣рдгрдЬे рдХाрдп?
рдЙ - рдПрдЦाрдж्рдпा рднाрд╖ेрддीрд▓ рд╕рд░्рд╡ рд╢рдм्рджांрдЪा рд╕ंрдЧ्рд░рд╣, рд╡िрд╢िрд╖्рдЯ рд░рдЪрдиाрдкрдж्рдзрддीрдЪा рдЕрд╡рд▓ंрдм рдХрд░ूрди рджिрд▓ рдЕрд╕рд▓्рдпाрд╕ рдд्рдпाрд▓ा ' рд╢рдм्рджрдХोрд╢' рдЕрд╕े рдо्рд╣рдгрддाрдд. 

рейреп) ' рдЕрдХाрд░рд╡िрд▓्рд╣े ' рдо्рд╣рдгрдЬे рдХाрдп?
рдЙ - рд╢рдм्рджрдХोрд╢ाрдд 'рдЕ ' рдпा рдЕрдХ्рд╖рд░ाрдкाрд╕ूрди рд▓ाрд╡рд▓ेрд▓ा рдХ्рд░рдо рд╣ोрдп. 

рекреж) рд╕ंрдд рд╕ेрдиा рдорд╣ाрд░ाрдЬांрдиी рдЖрдЬрдЪा рджिрд╡рд╕ рд╕ोрди्рдпाрд╕ाрд░рдЦा рдЭाрд▓ा рдЖрд╣े рдЕрд╕े рдХा рдо्рд╣рдЯрд▓े рдЖрд╣े?
рдЙ - рд╕ंрддांрдЪ्рдпा рджрд░्рд╢рдиाрдиे рдЖрдЬрдЪा рджिрд╡рд╕ рд╕ोрди्рдпाрд╕ाрд░рдЦा рдЭाрд▓ा рдЖрд╣े рдЕрд╕े рдХा рдо्рд╣рдЯрд▓े рдЖрд╣े. 

рекрез) рд╕ंрдд рд╕ेрдиा рдорд╣ाрд░ाрдЬांрдиा рд╕ंрддांрдиा рдкाрд╣ूрди рдХोрдгाрд╕ाрд░рдЦा рдЖрдиंрдж рд╣ोрддो?
рдЙ - рд╕ाрд╕рд░ी рдЧेрд▓ेрд▓्рдпा рдоुрд▓ीрд▓ा рдоाрд╣ेрд░ी рдЬрд╕ा рдЖрдиंрдж рд╣ोрддो, рддрд╕ा рд╕ंрдд рд╕ेрдиा рдорд╣ाрд░ाрдЬांрдиा рд╕ंрддांрдиा рдкाрд╣ूрди рдЖрдиंрдж рд╣ोрддो. 

рекреи) рд╕ंрдд рд╕ेрдиा рдорд╣ाрд░ाрдЬांрдЪा рд╢ीрдг рдХрд╢ाрдоुрд│े рдЧेрд▓ा?
рдЙ - рд╕ंрдд рд╕ेрдиा рдорд╣ाрд░ाрдЬांрдЪा рд╢ीрдг рд╕ंрддांрдЪे рдЪрд░рдг рдкाрд╣ूрди рдЧेрд▓ा. 

рекрей) рд╕ंрдд рд╕ेрдиा рдорд╣ाрд░ाрдЬांрдЪ्рдпा рдорддे рджिрд╡ाрд│ी рджрд╕рд░ा рдХेрд╡्рд╣ा рдЕрд╕рддो?
рдЙ - рд╕ंрдд рд╕ेрдиा рдорд╣ाрд░ाрдЬांрдЪ्рдпा рдорддे рджिрд╡ाрд│ी рджрд╕рд░ा рд╕ंрдд рдШрд░ी рдЖрд▓्рдпाрд╡рд░ рдЕрд╕рддो. 

рекрек) рд╕ंрдд рдЪोрдЦाрдоेрд│ा рдпांрдЪ्рдпा рдЕрднंрдЧाрдд рдХोрдгрдд्рдпा рдЭाрдбांрдЪा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдХेрд▓ा рдЖрд╣े?
рдЙ - рд╕ंрдд рдЪोрдЦाрдоेрд│ा рдпांрдЪ्рдпा рдЕрднंрдЧाрдд рдмोрд░ी, рдмाрднрд│ी рдЖрдгि рдЪंрджрди рдпा рдЭाрдбांрдЪा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдХेрд▓ा рдЖрд╣े. 

рекрел) рд╕ंрдд рдЪोрдЦाрдоेрд│ा рдпांрдиी рд╕ंрддांрдиा рдХोрдгाрдЪी рдЙрдкрдоा рджिрд▓ी рдЖрд╣े?
рдЙ - рд╕ंрдд рдЪोрдЦाрдоेрд│ा рдпांрдиी рд╕ंрддांрдиा рдЪंрджрдиाрдЪी рдЙрдкрдоा рджिрд▓ी рдЖрд╣े. 

рекрем) рд╕ंрдд рдЪोрдЦाрдоेрд│ा рдХोрдгाрдЪ्рдпा рд╕рд╣рд╡ाрд╕ाрдд рдкрд░рдоाрд░्рде рд╕ाрдзрдг्рдпाрд╕ рд╕ांрдЧрдд рдЖрд╣े?
рдЙ - рд╕ंрдд рдЪोрдЦाрдоेрд│ा рд╕ंрддांрдЪ्рдпा рд╕рд╣рд╡ाрд╕ाрдд рдкрд░рдоाрд░्рде рд╕ाрдзрдг्рдпाрд╕ рд╕ांрдЧрдд рдЖрд╣े.





31 January 2025

рдорд░ाрдаी рд╕ुрд▓рднрднाрд░рддी Class 8 | рднाрдЧ - рез | Term - II | | рдЧिрд░्рдпाрд░ोрд╣рдгाрдЪा рдЕрдиुрднрд╡ | рдЭुрд│ूрдХ | рдЖрдо्рд╣ी рд╣рд╡े рдЖрд╣ोрдд рдХा ? | рдЬीрд╡рди рдЧाрдгे | рд╕ंрддрд╡ाрдгी |

                 рдорд░ाрдаी рд╕ुрд▓рднрднाрд░рддी Class 8 

                                                                                           
                                                           - рдк्рд░िрдпंрдХा рдЪंрдж्рд░ाрдд्рд░े 




Chandratre's Study Material




* рдкाрда / рдХрд╡िрддा рдд्рдпांрдЪे рд▓ेрдЦрдХ / рдХрд╡ी :

рез ) рдЧिрд░्рдпाрд░ोрд╣рдгाрдЪा рдЕрдиुрднрд╡ - рд░рдоेрд╢ рдорд╣ाрд▓े 
реи) рдЭुрд│ूрдХ ( рдХрд╡िрддा ) - рджाрдоोрджрд░ рдХाрд░े 
рей) рдЖрдо्рд╣ी рд╣рд╡े рдЖрд╣ोрдд рдХा ? - рд╢ांрддा рд╢ेрд│рдХे 
рек) рдЬीрд╡рди рдЧाрдгे ( рдХрд╡िрддा ) - рдиिрддीрди рджेрд╢рдоुрдЦ 
рел) рд╕ंрддрд╡ाрдгी 
     рдЕ ) рд╕ंрдд рд╕ेрдиा рдорд╣ाрд░ाрдЬ 
     рдЖ) рд╕ंрдд рдЪोрдЦाрдоेрд│ा 

Visit Our Educational Channel : Chandratre's Edu Hub 


* рдХोрдг рдХोрдгाрд╕ рдо्рд╣рдгाрд▓े рддे рд▓िрд╣ा : 

рез) " рдмिрд╕्рдХिрдЯांрдЪा рдПрдХ рдкूрдб рд╢ंрднрд░ рд░ूрдкрдпांрдиा рдоिрд│ेрд▓ рдЖрдгि рдкाрдг्рдпाрдЪी рдмाрдЯрд▓ी рджोрдирд╢े рд░ूрдкрдпांрдиा рдоिрд│ेрд▓."
рдЙ - рджुрдХाрдирджाрд░ рднुрдХेрдиे рд╡्рдпाрдХूрд│ рдЭाрд▓ेрд▓्рдпा рдоुрд▓ाрдЪ्рдпा рд╡рдбीрд▓ांрдиा рдо्рд╣рдгाрд▓ा. 

реи) " рдХाрдХा , рд╣ी рддрд░ рд╕рд░рд│ рд▓ूрдЯрдоाрд░ рдЖрд╣े. "
рдЙ - рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪे рд╕ाрдеीрджाрд░ рджुрдХाрдирджाрд░ाрд╕ рдо्рд╣рдгाрд▓े. 

рей) " рдоूрд▓ांрдиो, рддुрдо्рд╣ी рдЖрдкрд▓े рдХाрдо рдХрд░ा. рдпेрдеे рдкрд╣ाрдбाрд╡рд░ рд╡рд╕्рддू рдпाрдЪ рднाрд╡ाрдиे рдоिрд│рддाрдд ."
рдЙ - рджुрдХाрдирджाрд░ рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪ्рдпा рд╕ाрдеीрджाрд░ाрдиा рдо्рд╣рдгाрд▓ा. 

рек) " рдХाрдХा, рдЖрдо्рд╣ाрд▓ा рдЦाрдг्рдпाрд╕ाрдаी рдеोрдбे рдЕрди्рди рдЖрдгि рд░ाрдд्рд░рднрд░ рдоुрдХ्рдХाрдо рдХрд░рдг्рдпाрд╕ाрдаी рдПрдЦाрджी рдЦोрд▓ी рджेрдК рд╢рдХाрд▓ ?"
рдЙ - рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪे рд╕ाрдеीрджाрд░ рджुрдХाрдирджाрд░ाрд╕ рдо्рд╣рдгाрд▓े. 

рел) " рд╣ो, рдкрд░ंрддु рдЬेрд╡рдгाрд╕ाрдаी рджрд╣ा рд╣рдЬाрд░ рдЖрдгि рдЦोрд▓ीрдЪे рднाрдбे рдкंрдзрд░ा рд╣рдЬाрд░ рд░ुрдкрдпे рдж्рдпाрд╡े рд▓ाрдЧेрд▓."
рдЙ - рджुрдХाрдирджाрд░ рдИрд╢ाрди рд╡ рдд्рдпाрдЪ्рдпा рд╕ाрдеीрджाрд░ाрдиा рдо्рд╣рдгाрд▓ा. 

рем) " рдкрд░ंрддु рдХाрдХा, рдЬेрд╡рдгाрдЪी рд╣ी рдХिंрдордд рдЖрдгि рдЦोрд▓ीрдЪे рднाрдбे рдлाрд░ рдЬाрд╕्рдд рдЖрд╣े ."
рдЙ - рдИрд╢ाрди рджुрдХाрдирджाрд░ाрд╕ рдо्рд╣рдгाрд▓ा. 

рен) " рдоूрд▓ा, рдЬीрд╡ рд╡ाрдЪрд╡рдг्рдпाрд╕ाрдаी рд╣ी рдХिंрдордд рддрд░ рдХाрд╣ीрдЪ рдиाрд╣ी."
рдЙ - рджुрдХाрдирджाрд░ рдИрд╢ाрдирд▓ा рдо्рд╣рдгाрд▓ा. 

рео) " рдмाрдИ , рд╣ा рдоांрдЬрд░ांрдЪा рд╡िрднाрдЧ рдмрдШाрдпрдЪाрдп ?"
рдЙ - рднрд░рдд рд▓ेрдЦिрдХेрд▓ा рдо्рд╣рдгाрд▓ा. 

реп) " рдпा рдоांрдЬрд░ांрдиा рдФрд╖рдзрдкाрдгी рдоाрдгрд╕ांрд╕ाрд░рдЦ рдХрд░рддाрдд рдХा рд░े ?"
рдЙ - рд▓ेрдЦिрдХा рднрд░рддрд▓ा рдо्рд╣рдгाрд▓ी.

резреж) " рдд्рдпांрдЪ рдЦाрдгंрдкिрдгं рдкрде्рдпाрдЪं рдЕрд╕рддं, рдмाрдИ."
рдЙ -   рднрд░рдд рд▓ेрдЦिрдХेрд▓ा рдо्рд╣рдгाрд▓ा. 

резрез) "рдЗрдеं рдЖрдгрдЦी рдХोрдгрддे рдк्рд░ाрдгी рдпेрддाрдд рд░े? "
рдЙ -  рд▓ेрдЦिрдХा рднрд░рддрд▓ा рдо्рд╣рдгाрд▓ी.

резреи) " рдЬрди्рдоाрдкाрд╕ूрди рдЖंрдзрд│ी рдЖрд╣े рддी !"
рдЙ -  рднрд░рдд рд▓ेрдЦिрдХेрд▓ा рдо्рд╣рдгाрд▓ा. 

Solve More : рд╢рдм्рджांрдЪ्рдпा рдЬाрддी 

* рдЦाрд▓ीрд▓ рд╡ाрдХ्рдк्рд░рдЪाрд░ांрдЪा рдЕрд░्рде рд▓िрд╣ा. 

рез) рдХाрд│рдЬाрд▓ा рдШрд░े рдкрдбрдгे - рдк्рд░рдЪंрдб рджु:рдЦ рд╣ोрдгे. 
реи) рдЕंрдЧाрд╡рд░ рдХाрдЯे рдпेрдгे - рдк्рд░рдЪंрдб рднीрддी рд╡ाрдЯрдгे. 
рей) рдордирдоाрдиी рдХрд░рдгे - рдордиाрд▓ा рд╡ाрдЯेрд▓ рддрд╕े рд╡ाрдЧрдгे. 
рек) рд╣ैрд░ाрдг рд╣ोрдгे - рдд्рд░ाрд╕ूрди рдЬाрдгे. 
рел) рдХाрдиोрд╕ा рдШेрдгे - рдЪाрд╣ूрд▓ рдШेрдгे. 
рем) рдкрд╕ाрд░ рд╣ोрдгे - рдкрд│ूрди рдЬाрдгे. 
рен) рд╣ाрд▓рд╡ूрди рд╕ोрдбрдгे - рдЕрд╕्рд╡рд╕्рде рдХрд░рдгे. 
рео) рдХाрд╡рд░ेрдмाрд╡рд░े рд╣ोрдгे - рдЧोंрдзрд│ूрди рдЬाрдгे. 
реп) рдЕंрдЧाрд╡рд░ рддुрдЯूрди рдкрдбрдгे - рдЬोрд░ाрдЪा рд╣рд▓्рд▓ा рдХрд░рдгे. 
резреж) рдШाрд╡ рд╕ोрд╕рдгे - рджु:рдЦ рд╕ोрд╕рдгे.








25 November 2024

Waste and Its Management | What is waste and its management? What are the 4 types of waste management?

               Waste and Its Management

                                                                                

                                                                  - Priyanka Chandratre

 




ЁЯСЙTypes of Waste :
      
1) Solid waste - vegetable waste, paper, cardboard, metals, broken glass and plastic materials.
2) Liquid waste - domestic sewage, dirty water from washing utensils and clothes, and chemical solvents released from factories.
3) Gaseous waste - smoke, are emitted by the burning of fuels in factories and vehicles.

i) Biodegradable waste - waste that can be broken down or decomposed into simple substances by the actin of microorganisms.
E.g. fruit and vegetables peels, paper, cotton, human and animal waste and many other natural materials.
ii) Non-biodegradable waste - waste that cannot be broken down or decomposed by organisms.
E.g. metals, plastics and glass bottles

Visit Our Channel : Chandratre's Edu Hub

ЁЯСЙWaste Management :

Process ⮞ waste collected, transported, segregated and deposited.

Waste from home ⛟ collected and deposited in large garbage bins.

Landfill
a large, open and low-lying area used for deposing solid waste.
Before the waste is transported to garbage dumping sites, sorting is done and recycle materials are separated from it.

Composting
Technique to accelerate the natural decay process. In this technique, microorganisms convert organic wastes into mulch which is then used to fertilize and condition the soil.
Fruits and vegetables peels, spoilt food, tea leaves and dry leaves, dead plants and eggshells are generally used composting. The final product is called compost, which is used as a manure for plantsЁЯк┤. It takes few weeks to months.

Vermicomposting - 
Process of composting organic wastes into manure with the help of earthwormsЁЯРЫ.
Action of worms produces a nutrient rich substance which is added to soil to improve its fertility.

Incineration- 
A waste treatment method that involves burningЁЯФеof waste in spcialised furnace. 
Useful for medical waste and other hazardous waste.

♼Three Rs of waste management :

                

I ) Reduce :
  • Say 'No' to plasticЁЯЩЕ 
  • Avoid the use of disposable containers, such as glasses, spoons and plates.
  • Avoid buying excess items.
  • Use cloth handkerchiefs instead of tissue papers.  
II ) Reuse :
  • Use both sides of paper while writing.
  • Bottles or jars of commodities bought from the market should be reused when they get empty.
  • Old cloths can be donated.

III ) Recycle :
  • Old newspaper can be recycled to make paper bags and craft items.
  • Organic waste ca be made into compost.
  • Sewage can be used to make biogas.
  • Plastic bottles containing juice and drinks can be washed and used for storing household items.
  • Old buckets can be used as pots for growing plants.
  • Old plastic toys can be donated.


              ЁЯЪо Lets save our EnvironmentЁЯМП



27 August 2024

рдк्рд░рдд्рдпрдп | рд╣िрди्рджी рд╡्рдпाрдХрд░рдг | Pratyay | Hindi Grammar | Pratyay Worksheet |

 рдк्рд░рдд्рдпрдп 

                                                                                     - рдк्рд░िрдпंрдХा рдЪंрдж्рд░ाрдд्рд░े  







рез ] рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рд╢рдм्рдж - рд░ुрдкों рдоें рд╕े 'рдоूрд▓ рд╢рдм्рдж ' рдФрд░ рдк्рд░рдд्рдпрдп рдХो рдЕрд▓рдЧ -рдЕрд▓рдЧ рдХрд░рдХे рд▓िрдЦिрдП |

i ) рдк्рдпाрд╕ा                  ___________________        _______________________
ii ) рд╡िрд╖ेेрд▓ा                ___________________       _______________________
iii ) рдзोрдмिрди               ___________________       _______________________
iv ) рдХुрд░рд╕िрдпाँ            ___________________        ______________________
v ) рдоुрдЧ्рдзा                   ___________________     _______________________
vi ) рдЬрдмрд▓рдкुрд░िрдпा        __________________     ________________________
vii ) рдлुрдлेрд░ा              ___________________      ______________________
viii ) рдиीрд▓िрдоा           ___________________       ______________________
ix ) рдкाँрдЪрд╡ा               ___________________     _______________________
x ) рдвोрд▓рдХी              ___________________       _______________________


реи ] 'рдоूрд▓ рд╢рдм्рдж ' рдФрд░ 'рдк्рд░рдд्рдпрдп ' рдХो рдоिрд▓ाрдХрд░ рдирдпा ' рд╢рдм्рджрд░ूрдк ' рдмрдиाрдЗрдП  |

i ) рдЙрда + рдЖрди            : _____________________
ii ) рдЯिрдХ + рдЖрдК        : ___________________
iii ) рдХाрдо + рдПрд░ा         : ____________________
iv ) рдмूрдЭ + рдЕрдХ्рдХрдб़    : _________________
v )  рдЦो + рдпा             : ______________________
vi ) рдЦेрд▓ + рдЖрдб़ी        : ___________________
vii ) рдоौрд╕ा + рдПрд░ा       : ___________________
viii ) рдЦाрдЯ +рдЗрдпा       : ____________________
ix ) рдЕрдоीрд░ + рдИ          : _____________________
x ) рдорде + рдиी             : _______________________

Visit Our YouTube ChannelChandratre's Edu Hub

рей ] рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рд╢рдм्рджों рдоें рдЙрдкрдпुрдХ्рдд рдк्рд░рдд्рдпрдп рдЬोрдбрдХрд░ рдирдП рд╢рдм्рджों рдХी рд░рдЪрдиा рдХीрдЬिрдП |

           рдФрдЯी , рдЗрдпा , рдЖрд▓ू , рдК , рдЖрдХू , рди , рдЖрдИ , рдХрд░ , рдЖрдк, рд╣рд░ा 

i ) рд╕ोрдиा     : ___________________
ii ) рдЪाрд▓     :____________________
iii ) рдоिрд▓   : ____________________
iv ) рдЭाрдб़   : ____________________
v ) рдШрдЯ      : ____________________
vi ) рд╕ुрди    : ____________________
vii ) рджेрдЦ   : ____________________
viii ) рд▓рдб़  : ____________________
ix ) рдХрд╕   : ____________________
x ) рдЭрдЧрдб़ा :____________________

рек ] рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдк्рд░рдд्рдпрдпों рд╕े рджो-рджो рд╢рдм्рдж рдмрдиाрдЗрдП |

i ) рд╡ाрд▓ा : _____________   _______________
ii ) рд╣ाрд▓ :______________  _______________
iii ) рдЧрд░  : _____________  _______________
iv )  рдкрди : _____________  _______________
v ) рдИ     : _____________   _______________
vi ) рддा   :_____________   _______________
vii ) рдЖрд╡ : ____________  _______________
viii) рдЖрдХा :___________  _______________
ix ) рдЕрдХ  :_____________   ______________
x ) рдЗрдпрд▓ :_____________   _______________




01 August 2024

рдЙрдкрд╕рд░्рдЧ | рдЙрдкрд╕рд░्рдЧ Worksheet | Upsarg | рд╣िрди्рджी рд╡्рдпाрдХрд░рдг | рд╡्рдпाрдХрд░рдг | Hindi Grammar |

 рдЙрдкрд╕рд░्рдЧ




                                                                                                      рдк्рд░िрдпंрдХा рдЪंрдж्рд░ाрдд्рд░े 


рдк्рд░ . рез ] рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рд╢рдм्рджों рдоें рд╕े рд╣िрди्рджी , рд╕ंрд╕्рдХृрдд рддрдеा рдЙрд░्рджू рдХे рдЙрдкрд╕рд░्рдЧ рдЫाँрдЯрдХाрд░ рд▓िрдЦिрдП |

рдк्рд░рдХाрд░ , рд▓ाрдкрддा , рдКрдЬाрдб़ , рд╕рд░рдкंрдЪ , рдмिрдирдм्рдпाрд╣ी , рд╡िрдЬ्рдЮाрди, рд╕ुрдЬाрди , рднрд░рдоाрд░ , рдХुрдХрд░्рдо , рд╕ंрддोрд╖ , рдРрдирдоौрдХा, рд╕्рд╡рджेрд╢ , рд╕ुрдЧंрдз , рдЦुрд╢рдмू , рдиिрдард▓्рд▓ा , рдкрд░рд▓ोрдХ , рджुрд░्рднाрдЧ्рдп , рдЕрднिрд╡्рдпрдХ्рдд , рдЕрд╡рдЧुрдг , рд▓ाрдЪाрд░ , рд╕рд░рдоाрдпा , рддिрд░ाрд╣ा , рджрд░рдоिрдпाрди , рдкрд░рд╕्рдд्рд░ी , рдкрд░ाрдорд░्рд╢  


рд╣िрди्рджी -
рд╕ंрд╕्рдХृрдд -
рдЙрд░्рджू -



рдк्рд░ . реи ] рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рд╢рдм्рджों рдоें рд╕े рдЙрдкрд╕рд░्рдЧ рдФрд░ рдоूрд▓ рд╢рдм्рдж рдЕрд▓рдЧ - рдЕрд▓рдЧ рдХрд░рдХे рд▓िрдЦिрдП |

i ) рдЙрдд्рдкрдд्рддि - ____________________       __________________________
ii ) рдЙрдЛрдг - ____________________      __________________________
iii ) рдЕрдзрдкрдХा - __________________      __________________________
iv ) рд▓ाрдкрддा - ___________________       __________________________
v ) рд╕рд░рд╣рдж - ____________________      __________________________
vi ) рдЧैрд░рдЬрд░ुрд░ी - __________________     __________________________
vii ) рдЕрд╕्рдкрд╖्рдЯ - ___________________      __________________________
viii ) рджुрд╖्рдкрд░िрдгाрдо - _______________      __________________________
ix ) рдк्рд░рдпोрдЧ - ____________________      __________________________
x ) рдмрджрдЪрд▓рди - __________________      __________________________

Visit Our YouTube Channel : Chandratre's Edu Hub

рдк्рд░ . рей ] рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдЙрдкрд╕рд░्рдЧों рд╕े рджो - рджो рд╢рдм्рдж рдмрдиाрдЗрдП |

i ) рдкुрди:      ______________________        ___________________________
ii ) рд╕рдд्     ______________________        ___________________________
iii ) рд╣рдо    ______________________        ___________________________
iv ) рдмा      ______________________       ______________________
v ) рдЪौ      ______________________        ___________________________
vi ) рд▓ि     ______________________       ___________________________
vii ) рд╕्рд╡рдпं  _____________________        ____________________________
viii ) рджुрд░्   _____________________         ___________________________
ix ) рдЕрд╡    _____________________        ___________________________
x ) рдЪिрд░    ______________________       ____________________________


рдк्рд░ . рек ] рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рд╡ाрдХ्рдпों рдоें  рд╕े рдЙрдкрд╕рд░्рдЧрдпुрдХ्рдд рд╢рдм्рдж рдЫाँрдЯрдХाрд░ рд▓िрдЦिрдП |


i ) рд░рдоेрд╢ рд╣рд░рд╕ाрд▓ рдкिрдХрдиिрдХ рдХो рдЬाрддा рд╣ै |
ii ) рд╣рдоें рдк्рд▓ाрд╕्рдЯिрдХ рдХा рдмрд╣िрд╖्рдХाрд░ рдХрд░рдиा рдЪाрд╣िрдпे |
iii ) рд╕рдбрдХ рдкрд░ рдмрдбी рджुрд░्рдШрдЯрдиा рд╣ुрдИ рд╣ै | 
iv ) рджाрджा - рджाрджी рдирд░्рдорджा рдХी рдкрд░िрдХ्рд░рдоा рдХрд░рдиे рдЧрдпे рд╣ै |
v ) рдиाрдиा рдХे рд╕рдордЭाрдиे рдкрд░ рдоोрд╣рди рдХा рд╕рд╣рдкाрдаी рдоाрди рдЧрдпा | 




 

Things around us | Biotic and abiotic components of the Environment | Living things and their characteristics |

Things Around Us                                                                                                    - Priyanka Chandratre  ...